برنامه‌ریزی و طراحی سیستم‌های زهکشی

آنچه یاد خواهید گرفت:

• تعریف زهکشی را شناسایی کنید.
• درباره نقش‌های اصلی زهکشی زمین بیاموزید.
• اثرات منفی آب اضافی را شناسایی کنید.
• تعریف آب‌زدگی زمین، مشکلات، علل و کنترل آن را شناسایی کنید.
• معیارهای اصلی زهکشی شامل معیارهای کشاورزی، فنی، زیست‌محیطی و اقتصادی را شناسایی کنید.
• درباره اجزای اصلی یک سیستم زهکشی بیاموزید.
• انواع سیستم‌های زهکشی را شناسایی کنید.
• تعریف زهکشی سطحی را شناسایی کنید.
• درباره اثرات منفی سیستم نامناسب زهکشی سطحی بیاموزید.
• مزایای زهکشی زیرسطحی را بیاموزید.
• انواع آب خاک و میزان رطوبت خاک را شناسایی کنید.
• چگونه ویژگی‌های خاک تعیین می‌شوند؟
• درباره جریان سیال در محیط‌های متخلخل بیاموزید.
• روش اندازه‌گیری هدایت هیدرولیکی را بیاموزید.
• چگونگی تعیین مسیر کلی سیستم زهکشی را بیاموزید.
• محاسبه فاصله زهکش برای جریان پایدار را بیاموزید.
• محاسبه فاصله زهکش برای جریان ناپایدار را بیاموزید.
• درباره زهکش‌های جانبی اطلاعات کسب کنید.
• چگونه موقعیت زهکش‌های رهگیر تعیین می‌شود؟
• چگونه می‌توان طرح بندی سیستم زهکشی زیرسطحی را تهیه کرد؟
• چگونه طراحی هیدرولیکی سیستم زهکشی روباز انجام می‌شود؟
• چگونه می‌توان یک مقطع باز را با استفاده از معادله Manning طراحی کرد؟
• درباره عناصر اصلی که باید برای سیستم زهکشی زیرسطحی تعیین شوند بیاموزید.
• معیارهای طراحی سیستم زهکشی زیرسطحی را شناسایی کنید.
• از معادلات Wesseling و Manning برای طراحی لوله در جریان یکنواخت استفاده کنید.
• از معادلات Wesseling و Manning برای طراحی لوله در جریان نایکنواخت استفاده کنید.
• چگونه می‌توان خط لوله زهکش را با قطر افزایشی طراحی کرد؟
• درباره مواد مورد استفاده در زهکشی زیرسطحی بیاموزید.
• چگونه لوله زهکش انتخاب می‌شود؟
• پوشش لوله و عملکرد هیدرولیکی آن را شناسایی کنید.
• چگونه پوشش مناسب انتخاب می‌شود؟
• درباره سازه‌های سیستم زهکشی لوله‌ای شناسایی کنید.
• تعریف شوری، مشکلات و علت‌های شوری خاک را شناسایی کنید.
• طبقه‌بندی خاک‌های متاثر از شوری را شناسایی کنید.
• اصل کلی احیای خاک‌های شور را بیاموزید.
• درباره غلظت نمک و معادله تعادل نمک بیاموزید.
• چگونه نیاز آبشویی تعیین می‌شود؟
• چگونه ضریب زهکشی (q) تعیین می‌شود؟
• روش‌های احیای خاک‌های شور غیرسدیمی را شناسایی کنید.
• روش‌های احیای خاک‌های شور سدیمی را شناسایی کنید.
• روش‌های احیای خاک‌های غیرشور سدیمی را شناسایی کنید.

توضیحات دوره

این دوره در پنج بخش و شامل 16 درس تدوین شده است. هر بخش به موضوع خاصی از مهندسی زهکشی اختصاص دارد.

بخش‌ها عبارتند از:

بخش 1: مقدمه

در این بخش، اهداف اصلی و ساختار دوره “برنامه‌ریزی و طراحی سیستم‌های زهکشی” را می‌شناسید. همین‌طور با تعریف زهکشی، نقش‌های عمده زهکشی زمین، تعریف آب‌زدگی، مشکلات، علل و روش‌های کنترل آن آشنا می‌شوید.

بخش 2: طرح جامع و نقشه کلی

در این بخش، با اجزای اصلی سیستم زهکشی آشنا می‌شوید و تعریف زهکشی سطحی را یاد می‌گیرید. همچنین درباره اثرات منفی سیستم زهکشی سطحی ناکارآمد، طبقات آب خاک و میزان رطوبت خاک، روش‌های تعیین خصوصیات خاک و اندازه‌گیری هدایت هیدرولیکی مطالعه خواهید کرد.

بخش 3: طراحی فاصله‌بندی سیستم‌های زهکشی

در این بخش، درباره چگونگیمحاسبه فاصله زهکش‌ها برای جریان حالت پایدار و حالت ناپایدار خواهید آموخت. همچنین درباره زهکش‌های رهگیر آشنا می‌شوید و یاد می‌گیرید که چگونه محل مناسب زهکش‌های رهگیر را تعیین کنید.

بخش 4: طراحی هیدرولیکی سیستم‌های زهکشی

در این بخش، طراحی هیدرولیکی سیستم زهکشی باز را فرا می‌گیرید و با استفاده از معادله Manning طراحی مقاطع باز را انجام می‌دهید. همچنین عناصر اصلی سیستم زهکشی زیرسطحی را مشخص می‌کنید.

علاوه بر این، استفاده از معادلات Wesseling و Manning برای طراحی لوله در جریان‌های یکنواخت و نایکنواخت را خواهید آموخت. طراحی خطوط لوله زهکشی با قطر افزایشی، بررسی مواد مورد استفاده، انتخاب لوله زهکشی و پوشش‌های آن و آشنایی با سازه‌های سیستم زهکشی لوله‌ای از دیگر مباحث این بخش است.

بخش 5: شوری خاک و احیای زمین

در این بخش، تعاریف شوری، مشکلات و علل شوری خاک را می‌شناسید و طبقه‌بندی خاک‌های متاثر از شوری را بررسی می‌کنید. همچنین درباره غلظت نمک، معادله تعادل نمک، تعیین نیاز شستشو، ضریب زهکشی (q) و اصول کلی احیای خاک‌های شور مطالعه خواهید کرد.

این دوره برای چه کسانی مناسب است؟

• دانشجویان مهندسی عمران
• تمام افرادی که در مهندسی آب فعالیت دارند.